Bộ Công an đạt nhiều kết quả trong triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy đến năm 2030

Kiện toàn, nâng cao năng lực cho lực lượng chuyên trách phòng, chống ma túy

Chính phủ và Ủy ban Quốc gia thường xuyên quan tâm chỉ đạo các bộ, cơ quan trung ương, địa phương nâng cao hiệu quả hoạt động của lực lượng phòng, chống ma tuý (PCMT) theo hướng chuyên môn hóa, tăng cường lực lượng, nâng cao năng lực cho lực lượng chuyên trách và lực lượng tham mưu, quản lý nhà nước về PCМТ.

Các bộ Công an, Quốc phòng và Tài chính tiếp tục chỉ đạo kiện toàn tổ chức,  bố trí cán bộ, ưu tiên đầu tư trang thiết bị cho lực lượng chuyên trách PCMT. Đến nay, lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy có trên 7.000 cán bộ, chiến sỹ (CBCS), được bố trí theo 03 cấp gồm Trung ương (Cục), tỉnh (Phòng), xã (Tổ).

Lực lượng chuyên trách phòng, chống tội phạm ma tuý (TPMT) của Bộ đội Biên phòng có trên 2.600 CBCS, được tổ chức theo 3 cấp gồm Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng, Ban chỉ huy Bộ đội Biên phòng cấp tỉnh/thành phố và các Đồn Biên phòng.

Lực lượng chuyên trách phòng, chống TPMT của Cảnh sát biển có gần 400 CBCS, được bố trí ở Cục Nghiệp vụ và Pháp luật, 04 Bộ Tư lệnh vùng Cảnh sát biển và 04 Đoàn Đặc nhiệm PCMT.

Lực lượng Hải quan làm công tác PCMT tại cấp trung ương có 56 cán bộ thuộc các Đội Kiểm soát chống buôn lậu ma tuý của Chi cục điều tra chống buôn lậu, Cục Hải quan. Tại 20 Chi cục Hải quan khu vực, các cán bộ thực hiện công tác PCMT được bố trí tại các Đội Kiểm soát hải quan, quản lý các địa bàn cửa khẩu trọng điểm.

Nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền phòng, chống ma túy

Các bộ, ngành, đoàn thể và địa phương tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về PCMT theo hướng đổi mới nội dung, đa dạng hóa các hình thức tuyên truyền phù hợp với từng nhóm đối tượng, góp phần nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp, ngành và Nhân dân trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và tệ nạn ma tuý. Nổi bật là các hoạt động tuyên truyền quy lớn do Bộ Công an, Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch, Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng các địa phương triển khai.

Bộ Công an tổ chức chương trình nghệ thuật kết hợp tuyên truyền "Vì cộng đồng không ma túy” tại tỉnh Bắc Ninh và Hưng Yên với sự tham gia của lãnh đạo Bộ Công an, lãnh đạo Tỉnh ủy, UBND tỉnh Bắc Ninh, Hưng Yên và hàng ngàn người tham dự. Bộ cũng phối hợp với UBND TP. Hà Nội tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày Quốc tế và Ngày Toàn dân PCMT (26/6) với sự tham dự của Lãnh đạo Trung ương, bộ, ngành, địa phương. Đồng thời, Bộ Công an tổ chức tập huấn trực tuyến về kỹ năng tuyên truyền, phổ biến pháp luật về PCMT cho 19.351 cán bộ tại cơ sở. Công tác truyền thông về PCMT trên các nền tảng số tiếp tục được tăng cường với 134 tin/bài, ảnh, infographic, clip đăng tải trên Website C04 cùng 300 tin/bài, ảnh, infographic, clip trên Fanpage C04.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chỉ đạo các cơ quan báo chí, phát thanh, truyền hình xây dựng kế hoạch mở chuyên trang, chuyên mục, tăng cường tin, bài, phóng sự, chương trình tuyên truyền về PCMT. Trong 6 tháng đầu năm 2026, các cơ quan báo chí điện tử đã đăng tải 4.751 tin, bài phản ánh về việc triển khai Chương trình.

Bộ Giáo dục và Đào tạo đã tổ chức tuyên truyền PCMT cho 1.170.247 học sinh, sinh viên tại 5.607 cơ sở giáo dục. Các cơ quan báo chí, phát thanh, truyền hình cũng sản xuất hàng nghìn tin, bài, phóng sự, chương trình tuyên truyền PCMТ...

Tại địa phương, 100% các tỉnh, thành đã chỉ đạo các cơ quan báo chí, phát thanh, truyền hình mở chuyên trang, chuyên mục riêng về PCMT; đăng hàng nghìn tin, bài tuyên truyền chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước; phổ biến kiến thức, kỹ năng phòng ngừa; kịp thời nêu gương người tốt, việc tốt trong công tác PСMТ...

Đẩy mạnh đấu tranh với tội phạm ma túy

Trong 6 tháng đầu năm 2026, Bộ Công an đã chỉ đạo các lực lượng chức năng phát hiện, bắt giữ: 12.366 vụ, 25.071 đối tượng, thu giữ 86 kg heroin, 13,6 kg thuốc phiện, 178,1 kg cần sa cùng 661,6 kg và 529.917 viên ma tuý tổng hợp (MTTH). Lực lượng chức năng cũng triệt xóa 454 điểm tổ chức, chứa chấp trái phép chất ma túy; xử lý 359 vụ/1.547 đối tượng, trong đó xử lý hình sự 1.268 đối tượng và xử lý hành chính 729 đối tượng. Hiện còn 33 điểm tổ chức đang tiếp tục được điều tra, xử lý.

Bộ Quốc phòng đã chỉ đạo các lực lượng chức năng chủ trì phát hiện, bắt giữ 363vụ/580 đối tượng, thu giữ 1.502 kg ma túy các loại. Lực lượng Hải quan thuộc Bộ Tài chính đã phát hiện, bắt giữ 12 vụ/ 15 đối tượng, thu giữ 0,198 kg heroin cùng 9,056 kg và 200 viên MTTH.

Công tác điều tra, truy tố, xét xử các vụ án về ma tuý tiếp tục được đẩy nhanh. Trong 06 tháng đầu năm 2026, Tòa án các cấp đã giải quyết theo thủ tục sơ thẩm 17.887 vụ với 35.324 bị cáo phạm các tội về ma túy, tăng 3.277 vụ và 9.405 bị cáo so với cùng kỳ năm 2025. Đến nay, các Toà án đã giải quyết, xét xử 14.555 vụ với 26.882 bị cáo, đạt tỷ lệ 81,37% về số vụ và 76,1% về số bị cáo.

Các Tòa án nhân dân khu vực đã thụ lý 10.423 hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, chiếm 98,45% trong tổng số hồ sơ đề nghị áp dụng các biện pháp xử lý hành chính tại Tòa án; đã giải quyết 9.827 hồ sơ, đạt 92,79%. Đồng thời, giải quyết 6.356/6.357 đơn đề nghị hoãn, miễn chấp hành, giảm thời hạn, tạm đình chỉ hoặc miễn chấp hành phần thời gian áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc còn lại, đạt tỷ lệ 99,9%.

Tăng cường kiểm soát các hoạt động hợp pháp liên quan đến ma túy

Bộ Công an phối hợp với Bộ Công Thương và UBND các tỉnh, thành phố tăng cường kiểm soát các hoạt động hợp pháp liên quan đến ma tuý. Trong 6 tháng đầu năm 2026, các cơ quan chức năng đã xử lý 715 thông báo nhập khẩu, từ chối 121 trường hợp; thực hiện 250 thông báo tiền xuất khẩu, từ chối 18 trường hợp không đáp ứng quy định. Đồng thời, tiến hành kiểm tra tại 166 đơn vị, doanh nghiệp, xử phạt 35 đơn vị vi phạm với tổng số tiền phạt hơn 2,58 tỷ đồng.

Việc quản lý tiền chất, chất gây nghiện, chất hướng thần nhập khẩu trong hoạt động xuất nhập khẩu tiếp tục được thực hiện chặt chẽ, bảo đảm đúng quy định pháp luật, góp phần phòng ngừa nguy cơ gây thất thoát, lợi dụng các hoạt động hợp pjasp để sản xuất, mua bán trái phép chất ma tuý.

Đổi mới công tác cai nghiện và điều trị nghiện ma túy

Trong 6 tháng đầu năm 2026, Bộ Công an tiếp tục hoàn thiện cơ chế, quy trình tổ chức cai nghiện và quản lý sau cai nghiện ma tuý. Bộ đã ban hành Quyết định số 2307/QĐ-BCA-C04 ngày 29/4/2026 về quy trình nội bộ, quy trình điện tử thủ tục hành chính thuộc lĩnh vực tổ chức cai nghiện ma túy và quản lý sau cai nghiện ma túy, góp phần đẩy mạnh cải cách hành chính và chuyển đổi số trong lĩnh vực này.

Hiện các cơ sở cai nghiện ma tuý đang quản lý, tổ chức cai nghiện ma tuý cho 43.087 người nghiện, gồm 32.240 người cai nghiện bắt buộc, 6.854 người cai nghiện tự nguyện và 3.993 người trong thời gian lập hồ sơ đưa đi cai nghiện bắt buộc và xác định tình trạng nghiện. Bên cạnh đó, 48.490 người đang bị quản lý sau cai nghiện ma túy; 144 đơn vị cung cấp dịch vụ cai nghiện tự nguyện tại gia đình, cộng đồng đang thực hiện tổ chức cai nghiện cho 1.098 người và 06 cơ sở cai nghiện tư nhân đang tổ chức cai nghiện cho 149 người.

Công tác giáo dục, phục hồi và hỗ trợ tái hoà nhập cộng đồng tại các cơ sở cai nghiện tiếp tục được chú trọng. Đến nay, 100% cơ sở cai nghiện ma túy đã xây dựng kế hoạch học tập, lao động trị liệu, học nghề; tổ chức học tập nội quy, quy chế, đội ngũ, trật tự nội vụ; tổ chức cho người cai nghiện ma túy tham gia thực hiện Lễ chào cờ Tổ quốc, hát Quốc ca; tư vấn các chính sách tái hòa nhập cộng đồng cho những người sắp hết thời hạn cai nghiện. Trong 6 tháng đầu năm 2026, các cơ sở đã tổ chức 7.498 buổi học nội quy, quy chế của cơ sở; 8.180 buổi học tập đội ngũ, trật tự nội vụ; 3.376 buổi học chính trị; 4.155 buổi học pháp luật; 3.112 buổi học kỹ năng sống; 6.410 buổi học văn hóa, xóa mù chữ cho người cai nghiện ma túy; 12.221 buổi hoạt động trị liệu tâm lý theo quy trình cai nghiện do Bộ Công an ban hành.

Công tác lao động trị liệu và dạy nghề tiếp tục được quan tâm. Các cơ sở cai nghiện ma túy đã tổ chức 42.196 buổi lao động trị liệu phù hợp với sức khỏe, độ tuổi, giới tính của người cai nghiện ma túy. Nhiều cơ sở cai nghiện đã tổ chức liên kết với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tổ chức 2.182 buổi dạy nghề có cấp chứng chỉ cho 5.220 người và đã cấp 3.500 chứng chỉ nghề cho người cai nghiện ma túy. Ngoài ra, các cơ sở cai nghiện đã tổ chức hướng dẫn, tổ chức học nghề không cấp chứng chỉ cho 9.472 người cai nghiện ma túy, góp phần nang cao kỹ năng nghề và tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình tái hoà nhập cộng đồng.

Công tác điều trị nghiện các chất ma tủy bằng thuốc thay thế Methadone tiếp tục được duy trì ổn định. Hiện cả nước có 35.825 người tham gia điều trị nghiện bằng Methadone. Quy mô điều trị được duy trì ổn định với số lượng người tham gia điều trị lớn tại nhiều địa phương. Mạng lưới cơ sở điều trị và cấp phát thuốc được mở rộng đến tuyến cơ sở, tạo điều kiện thuận lợi cho người nghiện ma túy tiếp cận dịch vụ điều trị. Thông qua việc quản lý người nghiện trong chương trình điều trị, lực lượng chức năng có điều kiện nắm bắt tình hình, chủ động phòng ngừa và đấu tranh với các hành vi vi phạm pháp luật. Công tác rà soát, quản lý người điều trị, cập nhật danh sách và tổ chức kiểm tra, xét nghiệm chất ma túy trong cơ thể được thực hiện thường xuyên. Ngoài ra, việc đổi mới quy trình điều trị, đặc biệt là triển khai mô hình lồng ghép “tư vấn - xét nghiệm - điều trị”, đã giúp giảm thời gian, chi phí đi lại cho người tham gia điều trị Methadone, nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ và tăng tỷ lệ duy trì điều trị.

Nâng cao hiệu quả hợp tác quốc tế về phòng, chống ma túy

Trong 6 tháng đầu năm 2026, các bộ Công an, Quốc phòng, Y tế, Tài chính và các tỉnh giáp biên tiếp tục triển khai hiệu quả các điều ước quốc tế, các hiệp định và cơ chế hợp tác song phương, đa phương về PCMT. Việt Nam tích cực tham gia rất nhiều diễn đàn và hội nghị quốc tế như Hội nghị quốc tế về PCMT khu vực Châu Á - Thái Bình Dương (Mini IDEC), Hội nghị của Ủy ban kiểm soát ma túy Liên hợp quốc (CND69), Hội thảo về kỹ thuật điều tra nâng cao, quản lý hiện trường vụ án, giám sát và giao hàng có kiểm soát tại Siem Reap; đồng thời tham gia hoạt động trong khuôn khổ Trung tâm điều phối sông Mê Công an toàn về kiểm soát ma tuý (SMCC) do Campuchia chủ trì. Phối hợp các nước thành viên và UNODC khu vực hoàn thiện Kể hoạch hành động về PCMT của các nước tiểu vùng sông Mê Công lần thứ XIII giai đoạn 2025-2027.

Hợp tác song phương về PCMT tiếp tục được củng cố, đi vào chiều sâu, đặc biệt là với các nước có chung đường biên giới, các nước ASEAN; hợp tác với các nước lớn, có năng lực và kỹ thuật công nghệ đấu tranh PCMT, các nước có đông cộng đồng người Việt (Hoa Kỳ, Úc, Nga, Nhật Bản, Singapore...). Thông qua các cơ chế hợp tác, lực lượng chức năng đã hợp tác triển khai hàng chục chiến dịch, đợt cao điểm tấn công trấn áp tội phạm về ma túy trên tuyến biên giới; tổ chức các đợt sơ kết, tổng kết, giao ban nhằm trao đổi thông tin, chia sẻ kinh nghiệm trong phối hợp PCMT.

Qua 6 tháng đầu năm 2026, Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma tuý đến năm 2030 đã được triển khai nghiêm túc, đồng bộ từ Trung ương đến cơ sở, đạt nhiều kết quả tích cực trong đấu tranh với tội phạm ma tuý, kiểm soát các hoạt động hợp pháp liên quan đến ma tuý, cai nghiện, quản lý sau cai, tuyên truyền và hợp tác quốc tế. Những kết quả bước đầu tiếp tục khẳng định hiệu quả của sự phối hợp giữa các bộ, ngành, địa phương và vai trò nòng cốt của lực lượng Công an trong triển khai Chương trình.

Bên cạnh những kết quả đạt được, việc triển khai Chương trình vẫn còn một số khó khăn, hạn chế cần sớm khắc phục. Tiến độ phân bổ nguồn vốn thực hiện Chương trình ở một số địa phương còn chậm, ảnh hưởng đến việc triển khai đồng bộ các dự án, tiểu dự án. Công tác quản lý, giám sát và đánh giá thực hiện Chương trình tại một số địa phương còn lúng túng; đội ngũ cán bộ trực tiếp tham mưu, quản lý Chương trình ở cơ sở chủ yếu kiêm nhiệm nên chưa đáp ứng yêu cầu chuyên môn sâu. Công tác cập nhật, khai thác dữ liệu trên phần mềm quản lý, giám sát, đánh giá Chương trình còn gặp khó khăn do chưa được tập huấn đầy đủ; một số chỉ tiêu chuyên ngành còn thiếu hướng dẫn cụ thể nên việc nhập liệu chưa đồng bộ giữa các đơn vị. Bên cạnh đó, hiệu quả công tác cai nghiện tại gia đình và cộng đồng còn hạn chế do thiếu nguồn lực, mô hình, cơ sở vật chất; việc huy động nguồn lực xã hội cũng như các hoạt động tư vấn, sinh hoạt nhóm, hỗ trợ học nghề, tạo việc làm cho người sau cai nghiện vẫn chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Trong thời gian tới, các bộ, ngành và địa phướng tiếp tục hoàn thiện cơ chế phân bổ và sử dụng nguồn vốn; đẩy nhanh đầu tư, nâng cấp, sửa chữa các cơ sở cai nghiện ma túy; triển khai quyết liệt các mục tiêu, chỉ tiêu của Chương trình trong năm 2026; đồng thời đổi mới, đa dạng hóa các nội dung, hình thức và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ 4.0, Internet và mạng xã hội trong công tác tuyên truyền để nâng cao hiệu quả PCMT, nhất là đối với thanh, thiếu niên, học sinh, sinh viên, công nhân lao động, quần chúng nhân dân tại các khu vực, địa bàn trọng điểm, phức tạp về ma túy.

              Vũ Văn Nhâm - Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý