Kịp thời phát hiện, bảo vệ trẻ em bị xâm hại và bảo đảm quyền trợ giúp pháp lý cho người chưa thành niên qua điểm tin báo chí

Cụ thể, trong tuần qua, Trung tâm Thông tin pháp luật quốc gia và trợ giúp pháp lý (thuộc Cục) đã ghi nhận nhiều vụ việc liên quan đến các đối tượng thuộc diện được trợ giúp pháp lý tại các tỉnh, thành phố như: Hà Nội, Hồ Chí Minh, Hải Phòng,  Hưng Yên, Gia Lai, An Giang, Tuyên Quang, Bắc Ninh, …Ngay sau khi tiếp nhận thông tin từ báo chí, Trung tâm đã nhanh chóng phối hợp với Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước tại các địa phương trên để xác minh thông tin, kịp thời đề nghị cử người thực hiện trợ giúp pháp lý tham gia bào chữa hoặc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho các đối tượng theo quy định.

Liên quan đến vụ án xâm hại tình dục trẻ em gây bức xúc dư luận tại tỉnh An Giang, ngày 8-6, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và thi hành lệnh bắt tạm giam D.T.N (19 tuổi, ngụ phường Tô Châu, An Giang) để điều tra về hành vi "Giao cấu với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi" và "Hiếp dâm người dưới 16 tuổi". Theo điều tra ban đầu, từ tháng 12/2024, thông qua mạng xã hội, N. quen biết và phát sinh tình cảm với em P. (lúc đó mới 12 tuổi, ngụ cùng địa phương). Trong năm 2025, N. đã dụ dỗ và thực hiện hành vi quan hệ tình dục với em P. vào các ngày 20/4 và 22/11. Sự việc sau đó bị gia đình nạn nhân phát hiện và làm đơn tố giác đến cơ quan công an. Tại cơ quan điều tra, N. đã thừa nhận toàn bộ hành vi phạm tội. Ngay sau khi nắm bắt thông tin, Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh An Giang đã khẩn trương cử hai trợ giúp viên pháp lý là Nguyễn Thúy Lan và Trần Thị Diệu tham gia vào quá trình tố tụng nhằm bảo vệ tối đa quyền và lợi ích hợp pháp cho cháu P.

Tại Hà Nội, một vụ việc gây mất an ninh trật tự nghiêm trọng do người dưới 18 tuổi thực hiện cũng đã được cơ quan điều tra vào cuộc kịp thời. Trước đó, rạng sáng ngày 13/5, tại khu vực đường Tây Hồ (phường Tây Hồ), hai nhóm thanh thiếu niên điều khiển xe máy đã mang theo hung khí đuổi đánh nhau náo loạn đường phố. Vào cuộc điều tra, Công an phường Tây Hồ phối hợp với Phòng Cảnh sát hình sự Công an thành phố Hà Nội đã làm rõ 11 đối tượng liên quan (đều dưới 18 tuổi). Tại cơ quan công an, nhóm này khai nhận do có mâu thuẫn với một nhóm thanh thiếu niên khác ở khu vực phố Khâm Thiên nên hẹn nhau đến khu vực Phúc Xá, Hồng Hà để "giải quyết". Do không tìm thấy đối thủ, nhóm này di chuyển sang địa bàn phường Tây Hồ và vô cớ hung hãn vây đánh nhầm một nhóm người khác đang đi ăn đêm. Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Hà Nội đã ra quyết định tạm giam 8 đối tượng về hành vi "Gây rối trật tự công cộng"; đồng thời bàn giao 3 đối tượng dưới 16 tuổi cho gia đình và chính quyền địa phương quản lý. Nhằm đảm bảo các quyền tố tụng và đặc thù tư pháp cho người chưa thành niên, Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước thành phố Hà Nội đã cử các trợ giúp viên pháp lý Nguyễn Thị Vinh và Lưu Thùy Linh tham gia bào chữa cho các đối tượng trong vụ việc trên.

Một vụ việc đặc biệt nghiêm trọng khác xảy ra tại Quảng Ninh cũng đang được cơ quan điều tra theo dõi sát sao. Ngày 9/6, Công an tỉnh Quảng Ninh cho biết đã hoàn tất kết luận điều tra, đề nghị Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh truy tố T.V.M (sinh năm 2004, trú tại thôn Tân Trung, xã Đầm Hà) về các tội danh đặc biệt nghiêm trọng: "Hiếp dâm người dưới 16 tuổi", "Sử dụng trái phép vũ khí quân dụng" và "Giết người". Theo hồ sơ, khoảng 1h ngày 8/2, sau khi sử dụng rượu bia, M đến nhà hàng xóm là anh H.V.P chơi. Lợi dụng lúc anh P xuống bếp, M lẻn vào phòng ngủ của cháu H.N (sinh năm 2010, con gái anh P) để sàm sỡ, dùng vũ lực nhằm mục đích thực hiện hành vi đồi bại. Bị anh P phát hiện và vào can ngăn để bảo vệ con gái, hung thủ đã dùng dao chém liên tiếp nhiều nhát vào đầu, cổ, vai của anh P khiến nạn nhân ngã gục, sau đó tiếp tục truy sát dã man. Hiện, Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Quảng Ninh vẫn đang tiếp tục theo dõi chặt chẽ tiến trình vụ án để sẵn sàng cử người thực hiện trợ giúp pháp lý tham gia bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho cháu N ngay khi có yêu cầu từ phía gia đình hoặc khi cơ quan tiến hành tố tụng chuyển thông tin theo quy định.

Việc chủ động rà soát thông tin từ các phương tiện thông tin đại chúng là cách làm thiết thực nhằm nâng cao khả năng phát hiện sớm người thuộc diện được trợ giúp pháp lý. Thay vì chờ đợi người dân tự tìm đến, việc cơ quan chức năng "chủ động tìm đến đối tượng" giúp các nhóm đối tượng yếu thế (đặc biệt là trẻ em bị xâm hại) được tiếp cận dịch vụ trợ giúp pháp lý kịp thời; qua đó góp phần bảo vệ quyền con người, quyền công dân, hạn chế tổn thương tâm lý trong quá trình giải quyết vụ việc./.

Trung tâm Thông tin pháp luật quốc gia và Trợ giúp pháp lý.