Đà Nẵng: Đổi mới lề lối làm việc, nâng cao hiệu quả chất lượng hoạt động trợ giúp pháp lý

Đảm bảo cơ sở vật chất, nguồn nhân lực trong công tác TGPL

Ngày 01/7/2025, UBND thành phố Đà Nẵng tiếp nhận nguyên trạng các đơn vị sau khi hợp nhất tỉnh Quảng Nam và thành phố Đà Nẵng. Theo đó Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước số 2 thành phố Đà Nẵng (Trung tâm) được thành lập, tiếp nhận trụ sở, cơ sở vật chất mới được nhận bàn giao trụ sở của Sở Tư pháp tỉnh Quảng Nam cũ. 

Đến nay đã gần 1 năm, mặc dù chịu sự tác động của cơ chế chính sách nhưng Trung tâm đã sớm ổn định cơ sở vật chất, đảm bảo nguồn nhân lực, trang thiết bị phục vụ tốt công tác chuyên môn, đặc biệt là công tác truyền thông TGPL về cơ sở và thực hiện trực tư vấn người được TGPL tại trụ sở. Đồng thời ứng dụng công nghệ thông tin từ tiện ích điện thoại thông minh, nhóm Zalo, trang Fanpage của Trung tâm; niêm yết danh sách, số điện thoại của các Trợ giúp viên pháp lý để mọi người dân có thể liên hệ trực tiếp, lựa chọn người tư vấn, TGPL theo nguyện vọng; phân công viên chức, Trợ giúp viên pháp lý thực hiện tư vấn qua điện thoại theo từng địa bàn, khu vực cụ thể, trực tư vấn tại Tòa án nhân dân hai cấp, trực điều tra hình sự tại Cơ quan cảnh sát điều tra trong vụ án hình sự.

Ngoài ra, Trung tâm còn thực hiện góp ý các dự thảo quy chế phối hợp Viện kiểm sát nhân dân (VKSND) khu vực 5, 8, 10, 11…, đồng thời tham gia thực hiện ký kết Quy chế phối hợp giữa các cơ quan Viện kiểm sát, Công an, Tòa án, Trung tâm trợ giúp pháp lý số 2 và UBND, UBMTTQVN các xã, phường trong bảo vệ, hỗ trợ trẻ em bị xâm hại, xử lý chuyển hướng người chưa thành niên phạm tội trên địa bàn thành phố Đà Nẵng. Qua đó tăng cường phối hợp giữa các cơ quan tiến hành tố tụng, Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước số 2 và các xã, phường trên địa bàn, nâng cao chất lượng hoạt động tố tụng, phát huy vai trò của người tiến hành tố tụng, các Trợ giúp viên pháp lý, Chủ tịch UBND cấp xã thực hiện hiệu quả hoạt động nghiệp vụ, bảo vệ kịp thời đối với trẻ em bị xâm hại; xử lý chuyển hướng người chưa thành niên phạm tội, phù hợp với Hiến pháp, Bộ luật tố tụng và các Điều ước quốc tế mà Việt Nam đã ký kết, đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn hiện nay.

Những kết quả này là tiền đề vững chắc để Trung tâm tiếp tục kiện toàn, sắp xếp, phân công viên chức thực hiện nhiệm vụ đúng vị trí việc làm, đúng năng lực sở trường công tác, phát huy nguồn lực và xây dựng đội ngũ người thực hiện TGPL đảm bảo thực hiện hiệu quả công tác chuyên môn sau khi thực hiện mô hình chính quyền hai cấp.

Đổi mới phong cách làm việc, nâng cao hiệu quả chất lượng hoạt động TGPL

Từ khi có Quyết định 534/QĐ-TTg ngày 31/03/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc ban hành Kế hoạch thực hiện Kết luận số 226-KL/TW ngày 11 tháng 12 năm 2025 của Ban Bí thư về việc chấn chỉnh lề lối làm việc, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị đã tạo thêm nhiều động lực cho đội ngũ viên chức, Trợ giúp viên pháp lý, người thực hiện TTGL ra sức thi đua lập thành tích, sáng tạo trong đề xuất ý tưởng, đổi mới phong cách làm việc, nâng cao hiệu quả chất lượng hoạt động TGPL, nâng cao hiệu quả phục vụ Nhân dân, đem lại sự hài lòng cho những người được TGPL khi có đơn yêu cầu TGPL và tư vấn, giải đáp pháp luật, TGPL cho mọi tầng lớp Nhân dân trên địa bàn thành phố.

Trước đây, hình thức TGPL chủ yếu là tư vấn, TGPL lưu động. Việc tham gia tố tụng trong công tác TGPL chủ yếu phân công cho Luật sư là cộng tác viên, thực hiện ký hợp đồng thực hiện vụ việc TGPL theo luật định. Tuy nhiên, từ khi có Đề án đổi mới đến nay, hoạt động TGPL đã được kiện toàn, đổi mới lề lối làm việc; từng phòng, từng Chi nhánh thuộc Trung tâm đã có những chuyển biến rõ nét trong việc nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân, đẩy mạnh hoạt động TGPL với nhiều nội dung mới, hình thức mới như: tập trung cử Trợ giúp viên pháp lý tham gia tố tụng; từng phòng, từng cá nhân xây dựng kế hoạch và có sản phẩm công tác cụ thể; tăng cường truyền thông TGPL về cơ sở, phân công viên chức, Trợ giúp viên pháp lý phù hợp với năng lực, sở trường nghiệp vụ để thực hiện trực tư vấn tại trụ sở, trực qua điện thoại tại Tòa án, cơ quan Cảnh sát điều tra, phối hợp với VKSND các khu vực và UBND, UBMTTQVN các xã, phường trong bảo vệ, hỗ trợ trẻ em bị xâm hại, xử lý chuyển hướng người chưa thành niên phạm tội. Đồng thời thường xuyên tổ chức trao đổi các chuyên đề pháp luật, đánh giá, thẩm định chất lượng các vụ việc thành công hiệu quả của các Trợ giúp viên pháp lý qua từng vụ việc, vụ án cụ thể. Qua đó nâng cao hiệu quả, chất lượng hoạt động TGPL, khẳng định vị trí, vai trò của Trợ giúp viên pháp lý trong tư vấn, TGPL, cũng như tham gia hoạt động tố tụng trong công tác TGPL đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Theo báo cáo của Trung tâm, tính đến ngày 31/5/2026, tổng số vụ việc TGPL gồm vụ kỳ trước chuyển qua và thụ lý trong kỳ là 506 vụ việc, trong đó 6 tháng đầu năm 2026 đã tiếp nhận 143 vụ việc cho 11 người có công cách mạng, 11 người thuộc hộ nghèo, 2 người bị buộc tội thuộc hộ cận nghèo, 15 trẻ em, 35 người dân tộc thiểu số, 51 người bị buộc tội từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi, 3 người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi là bị hại trong vụ án hình sự, 4 người cao tuổi có khó khăn tài chính và 11 người khuyết tật có khó khăn về tài chính. Từ ngày 01/11/2025 đến 30/4/2026, Trung tâm đã hoàn thành 223 vụ việc tham gia tố tụng, trong đó Trợ giúp viên pháp lý 206 vụ chiếm tỷ lệ 92,37%, Luật sư ký hợp đồng thực hiện TGPL 17 vụ việc chiếm tỷ lệ 7,63%, Trung tâm cũng đã đánh giá, xác định được 10 vụ việc thành công hiệu quả.

Ông Lương Đình Nam - Quyền Giám đốc Trung tâm chia sẻ, những con số, số liệu báo cáo là một phần của sự hiệu quả trong nhiệm vụ hoạt động TGPL nhưng qua đó cũng khẳng định được các sản phẩm cụ thể trong công tác chuyên môn từ việc đổi mới lề lối làm việc, phát huy vai trò của từng cá nhân, viên chức Trung tâm. Kết quả đó tạo sự đồng lòng, thống nhất cao của đội ngũ Trợ giúp viên pháp lý, người thực hiện TGPL, đặc biệt là sự đánh giá hài lòng của người được TGPL. Những yêu cầu TGPL của người dân đều được tư vấn, giải thích pháp luật cụ thể, kịp thời cử người bào chữa, bảo vệ cho diện người được TGPL, đáp ứng theo nguyện vọng của người dân, góp phần nâng cao chất lượng hoạt động TGPL trong giai đoạn hiện nay. 

   Lê Nguyễn

                 Trung tâm Trợ giúp pháp lý Nhà nước số 2 thành phố Đà Nẵng